'Er is alleen naar regels gekeken, niet naar de samenleving’
Albert Heringa definitief veroordeeld

Elf jaar nadat Albert Heringa zijn 99-jarige moeder, op haar uitdrukkelijke verzoek, hielp een einde aan haar leven te maken, is hij definitief schuldig bevonden aan hulp bij zelfdoding. Op 16 april verwierp de Hoge Raad het cassatieberoep dat door Heringa was ingesteld. De veroordeling door het hof ’s-Hertogenbosch in 2018 tot een voorwaardelijke gevangenisstraf van zes maanden met een proeftijd van twee jaar, is daarmee onherroepelijk.

Heringa had de uitspraak verwacht, maar is wel teleurgesteld. ‘De uitspraak van het hof geeft mij het gevoel een crimineel te zijn. Behalve dat er feiten onjuist zijn weergegeven, is er alleen naar de regels gekeken. Het hof had ook kunnen kijken naar wat er in de samenleving gebeurt, waar veel strijd is tegen die wet. Er zou meer geluisterd moeten worden naar wat er in de maatschappij leeft.’ De nvve kan er niet over uit dat de hulp die Heringa zijn moeder gaf ook bij de Hoge Raad niet op maar de geringste empathie kan rekenen. Directeur Agnes Wolbert: ‘De hulp wordt gelijkgesteld aan een misdaad, maar Heringa had geen andere keuze dan zijn moeder te helpen. Moek was 99 jaar en had de intense wens om te sterven. Zij was zelf niet in staat haar leven te beëindigen en haar huisarts wilde daaraan niet meewerken. Daarbij keken artsen in 2008 heel anders tegen deze situatie aan dan nu.’ Volgens Wolbert is de euthanasiewetgeving in Nederland belangrijk, maar niet toereikend. ‘Mensen als Moek, die niet vanwege haar gezondheid wilde sterven maar klaar was met het leven, blijven in de kou staan.’ Europees Hof Heringa en zijn advocaten overwegen nu een gang naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. ‘Dat is zeker een optie die openstaat’, laat advocaat Tim Vis weten. ‘Wij menen dat de veroordeling, zoals die is uitgesproken, een ontoelaatbare schending is van Heringa’s recht op private life, zoals hem dat toekomt op grond van art. 8 (Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en de fundamentele vrijheden, red.). Het gaat dan om de vraag of Heringa’s veroordeling, als naaste die zich gewoonweg niet aan de situatie kán onttrekken, wel gerechtvaardigd is. Wij menen van niet. Wij vinden dat van hem niet kon en mocht worden verlangd dat hij onder deze omstandigheden zijn moeder in de steek liet bij haar zelfverkozen levenseinde.’ •

DE RECHTZAAK


  • 2013 • De rechtbank in Gelderland verklaart Albert Heringa schuldig aan hulp bij zelfdoding maar legt hem geen straf op. Het Openbaar Ministerie gaat tegen de uitspraak in beroep.
  • 2015 • Het gerechtshof in Arnhem-Leeuwarden oordeelt dat Heringa een beroep toekwam op overmacht in de zin van noodtoestand, en ontslaat hem van rechtsvervolging. Het OM gaat daarop in cassatie.
  • 2017 • De Hoge Raad vernietigt gedeeltelijk het arrest van het hof Arnhem-Leeuwarden en verwijst de zaak terug naar het hof, ditmaal in ’s-Hertogenbosch.
  • 2018 • Het gerechtshof ’s-Hertogenbosch legt Heringa een voorwaardelijke gevangenisstraf van zes maanden op met een proeftijd van twee jaar. Heringa gaat in cassatie tegen het arrest.
  • 2019 • De Hoge Raad verwerpt het cassatie­beroep. Daarmee is de veroordeling tot een voorwaardelijke gevangenisstraf van zes maanden definitief.

Foto: René ten Broeke