Veel vragen in tijden van corona

De coronacrisis roept veel vragen op. Ook over euthanasie en behandelverboden. De NVVE vroeg haar Ledenpanel wat zij willen weten. Ruim 2000 mensen gaven antwoord. Daaruit bleek onder meer dat velen bij een coronabesmetting niet op een IC-afdeling opgenomen wensen te worden. Ze verlangen meer informatie over de gevolgen van die wens. Op basis van de meest recente kennis (derde week april) geeft Relevant antwoorden op veelgestelde vragen.

Als ik de gruwelijke verhalen over corona hoor, denk ik: ik heb een mooi leven gehad, ik hoef geen behandeling als ik het virus zou krijgen. Kan dat?

Ja, dat kan. In Nederland heeft iedere patiënt het recht om een medische behandeling te weigeren. Er zijn overigens veel mensen die slechts milde coronaklachten hebben. Lang niet iedereen moet ermee naar het ziekenhuis. Omdat nog relatief weinig over de ziekte bekend is, valt het verloop van tevoren moeilijk te voorspellen.

Hoe maak ik zo’n wens kenbaar?

In ieder geval door er met uw arts én uw naasten over te spreken. Het is belangrijk dat zij op de hoogte zijn. Misschien heeft u uw levenseindewensen in het verleden al eens met uw arts besproken. Dat blijft in principe gewoon geldig. Heeft u dat nog niet gedaan, bespreek uw wensen dan bijtijds. Als u de ziekte eenmaal heeft, kan uw situatie zo snel verslechteren dat daar geen tijd meer voor is. Gezien de drukte in de zorg kan het zijn dat daarvoor op dit moment geen gelegenheid is. Extra belangrijk is het dan om uw wensen vast te leggen in een behandelverbod. Dat geldt namelijk ook als u die wensen niet meer kunt uiten, bijvoorbeeld omdat u niet bij bewustzijn bent. In het behandelverbod omschrijft u onder welke omstandigheden u niet (meer) behandeld wilt worden.

Ik zou in ieder geval niet op de ic opgenomen willen worden. Kan ik dat ook aangeven?

Ja, ook dat kunt u aangeven in uw behandelverbod. Hiervoor geldt eveneens: laat het vooral aan uw arts en naasten weten.

Hoe kom ik aan zo’n behandelverbod?

Als lid van de NVVE kunt u een behandelverbod digitaal opstellen. U logt daarvoor in op nvve.nl/mijnnvve. U kunt daar ook een papieren set wilsverklaringen bestellen (kosten: 10 euro). Zo’n set bestaat niet alleen uit een behandelverbod, maar ook uit een volmacht en een euthanasieverzoek. Bent u niet zo vaardig op de computer, bel dan tijdens kantooruren naar (020) 620 06 90.

Een gesprek met mijn huisarts over mijn wensen is lastig nu. Mijn huisarts heeft het te druk.

Misschien kunt u er met een andere zorgverlener uit de praktijk over spreken. Zorg ervoor dat uw behandelverbod in uw dossier wordt opgenomen. Mogelijk kunt u het verbod via een e-mailconsult naar uw huisarts sturen. Juist om deze reden is het extra van belang dat uw naasten op de hoogte zijn. Dan kunnen zij uw belangen behartigen als u dat zelf niet meer kunt.

Stel dat ik liever wil sterven dan behandeld worden als ik corona krijg. Kan dat?

In principe wel. In dat geval zal uw arts er zijn uiterste best voor doen om u goede palliatieve zorg te verlenen. Palliatief betekent dat de zorg niet meer gericht is op genezing, maar ten doel heeft uw leven zo comfortabel en pijnloos mogelijk te maken. Palliatieve zorg wordt meestal uitgevoerd door de wijkverpleging en/of de terminale thuiszorg. Belangrijk is natuurlijk wel dat die nog beschikbaar is. Tot nu toe heeft de NVVE geen signalen ontvangen dat de terminale thuiszorg niet meer functioneert vanwege overbelasting.

Hoe zit het met euthanasie? Is dat nog mogelijk als ik corona zou krijgen?

In principe geven artsen ook nu wel euthanasie. Of u daarvoor in aanmerking komt, ligt aan allerlei individuele factoren. Daar valt zo in het algemeen niets over te zeggen. Zeker is dat de arts ook aan de zorgvuldigheidseisen van de wet moet voldoen als u corona heeft. De arts moet ervan overtuigd raken dat u ondraaglijk en uitzichtloos lijdt. Vanwege het grillige verloop van de ziekte is dat niet altijd even eenvoudig vast te stellen. Ook de vereiste dat uw huisarts een onafhankelijke arts moet raadplegen, blijft overeind. Gebruikelijk is dat daarvoor een scen-arts wordt ingeschakeld. scen staat voor Steun en Consultatie bij Euthanasie in Nederland. Vanwege de drukte in de zorg is het nu lastiger om op korte termijn een beschikbare scen-arts te vinden. Maar artsen mogen hiervoor ook een niet-SCEN-arts raadplegen. Het Expertisecentrum Euthanasie heeft als gevolg van de coronacrisis zijn dienstverlening tijdelijk opgeschort en neemt geen nieuwe casussen aan. Dat was althans de situatie bij het ter perse gaan van deze Relevant. Kijk voor de laatste stand van zaken op expertisecentrumeuthanasie.nl.

Wat kan de NVVE voor me doen?

Heeft u vragen over uw medische situatie of die van een naaste, dan kunnen wij u advies geven. Normaliter doen we dat ook tijdens onze spreekuren in het land, maar die zijn uitgesteld tot 1 juni. Of tot zolang de crisismaatregelen van kracht zijn. We kunnen u natuurlijk wel telefonisch te woord staan. Onze service is daartoe uitgebreid, ook veel vrijwilligers geven nu telefonisch advies. Bel daarvoor tijdens kantooruren met ons adviescentrum op (020) 620 06 90.

Kan er nog iemand van de NVVE bij mij thuis komen?

Nee, ook dat is pas weer mogelijk als de maatregelen zijn opgeheven of versoepeld.

Alles verandert telkens. Hoe kan ik op de hoogte blijven?

De NVVE houdt voortdurend de vinger aan de pols. We verversen de informatie op onze website zodra de actualiteit daar aanleiding toe geeft. Kijk voor de laatste stand van zaken op nvve.nl. Dat is niet nodig. Het vaak gehoorde argument dat de arts dan zeker weet dat u wilsbekwaam was op het moment dat u de volmacht ondertekende, gaat niet op. Als u uw wilsverklaringen en een kopie van uw volmacht persoonlijk aan uw arts geeft en samen bespreekt, zal over de geldigheid geen misverstand kunnen bestaan.

Tekst: Els Wiegant • Illustratie: Bernet Ragetli

Deel deze pagina