BERICHTEN


Hart heeft na euthanasie voldoende kwaliteit voor transplantatie

In de Relevant van februari 2020 liet anesthe­sioloog in opleiding Jan Bollen al zien dat gedoneerde nieren na euthanasie goed functioneren. Nu blijkt uit zijn onderzoek in het Universitair Medisch Centrum Groningen dat ook een hart na euthanasie bruikbaar is voor transplantatie. Nederland kent twee vormen van orgaandonatie: bij leven, bijvoorbeeld iemand die een nier afstaat, en na een overlijden. In beide gevallen kunnen mensen organen doneren, zoals longen, nieren, lever en pancreas. Alleen mensen die naar de operatiekamer gaan en hersendood zijn, maar van wie het hart nog circuleert, kunnen hun hart afstaan. Bijna acht op de tien mensen die euthanasie krijgen, kunnen geen organen doneren omdat zij kankerpatiënt zijn. Toch waren er tot december 2020 in totaal al 72 orgaandonaties na euthanasie, aldus Bollen in het tijdschrift Medisch Contact. ‘Daarbij was een hart dat gedoneerd had kunnen worden, wat niet is gebeurd, hoewel die wens soms vurig leeft bij de donor.’ Bollen zegt dat het niet de bedoeling is dat op deze manier de wachtlijst voor transplantatie wordt verkort. ‘Het gaat om de laatste wens van de patiënt die euthanasie krijgt. En het is mooi dat patiënten eraan willen bijdragen om de wachtlijst te verkorten. Zij komen extra naar het ziekenhuis om onderzoeken te ondergaan die eigenlijk niet in het belang van henzelf zijn. Ze kunnen niet thuis overlijden, wat de meeste mensen wel graag willen. We brengen hen na de euthanasie zo snel mogelijk naar de operatiekamer en nemen hun organen uit. Dat is dan weer belastend voor de familie die erbij is. Dit alles terwijl deze mensen ernstig lijden aan een ziekte die hen tot euthanasie drijft.’


Meer artsen vroegen om begeleiding Expertisecentrum Euthanasie in 2020

Het Expertisecentrum Euthanasie heeft in 2020 60 procent meer artsen begeleid bij het verlenen van euthanasie dan het jaar ervoor. Het waren er 309 tegenover 196 in 2019. Dat staat te lezen in het Jaarverslag 2020 in beeld, dat begin april verscheen. Het Expertisecentrum is blij met de stijging in hulpvragen van artsen. De nieuwe directeur, Sonja Kersten, zegt er op de site over: ‘De meeste patiënten worden het liefst door hun eigen arts geholpen. Daar willen wij artsen heel graag bij adviseren en begeleiden. Sinds onze oprichting in 2012 is veel kennis en ervaring opgedaan met euthanasiezorg; deze expertise brengen we terug naar verschillende beroepsgroepen zoals huisartsen, specialisten ouderengeneeskunde en psychiaters.’ Er was ook een forse stijging in het verzoek om advies van psychiaters: van 5 in 2019 naar 30 in 2020. Die stijging noemt Kersten ‘hoopgevend’, omdat euthanasie in de psychiatrie gevoelig ligt. ‘We hopen dat we 2020 later kunnen aanwijzen als het kantelpunt.’ Het Expertisecentrum startte in 2020 een wervings- en bewust­wordings­campagne gericht op psychiaters, omdat de wachttijd voor hulpvragers met psychisch lijden twee jaar bedraagt. ‘Dat is echt proble­matisch voor de hulpvragers. Wij willen dit probleem graag samen met de GGZ-instellingen en psychiaters oppakken. Het expertisecentrum biedt alle psychiaters in Nederland begeleiding aan bij het onderzoeken van euthanasiewensen van hun patiënten.’ Vorig jaar deden 2901 patiënten een beroep op het Expertise­centrum: 221 minder dan het jaar ervoor. Die daling is volledig toe te schrijven aan de coronacrisis, aldus Kersten. Het Expertise­centrum kon in het begin van de crisis enige tijd geen verzoeken behandelen. Daardoor liep de wachttijd op. Sinds het begin van dit jaar heeft het Expertisecentrum geen wachtlijst meer voor euthanasieverzoeken wegens lichamelijk lijden. Van de 2901 verzoeken werden er 899 ingewilligd. De 823 oordelen van de Regionale Toetsingscommissies Euthanasie die het Expertisecentrum in 2020 ontving, waren allemaal positief. Van de overige 76 was nog geen oordeel bekend.


Steven Pleiter krijgt koninklijke onderscheiding

Ter gelegenheid van zijn afscheid bij het Expertisecentrum Euthanasie is Steven Pleiter benoemd tot ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Hij kreeg de koninklijke onderscheiding voor zijn pioniersrol in het verzelfstandigen van het Expertisecentrum Euthanasie, voorheen de Levenseindekliniek. Door zijn toewijding en doortastende aanpak is het Expertisecentrum uitgegroeid tot een hoogwaardig en internationaal erkend instituut dat complexe euthanasieverzoeken in behandeling neemt. De Levens­eindekliniek werd in 2012 door de NVVE opgericht.